Thị trường hàng hóa nguyên liệu thế giới khép lại tuần giao dịch vừa qua (10-14/8) với nhiều mặt hàng đồng loạt tăng giá. Chỉ số MXV-Index tăng 1,8%, lên 2.809 điểm - nối dài chuỗi tăng sang tuần thứ ba liên tiếp. Đáng chú ý, giá dầu thô và lúa mì cùng bật tăng gần 6% trước những lo ngại về nguồn cung và diễn biến của đồng USD.

Dầu thô “lấy lại” những gì đã mất

Theo ghi nhận của Sở Giao dịch Hàng hóa Việt Nam (MXV), giá dầu thô thế giới đảo chiều tăng mạnh trong tuần giao dịch vừa qua, lấy lại phần lớn mức giảm của tuần trước. Rủi ro gián đoạn nguồn cung tại Trung Đông và Biển Đen tiếp tục nâng đỡ giá dầu, dù đà tăng bị chững lại trong phiên ngày thứ Năm (13/8) trước áp lực từ lượng tồn kho dầu thô Mỹ tăng mạnh và triển vọng nhu cầu suy yếu.

Giá dầu tăng ngay đầu tuần khi khoảng cách giữa Mỹ và Iran tiếp tục nới rộng. Tehran yêu cầu Washington bồi thường thiệt hại, dỡ bỏ các biện pháp trừng phạt và chấm dứt đe dọa quân sự trước khi mở lại các tuyến vận tải qua eo biển Hormuz. Trong khi đó, Tổng thống Mỹ Donald Trump cũng đưa ra yêu cầu bồi thường đối với Iran. Những bất đồng này làm giảm kỳ vọng về một thỏa thuận, đẩy giá dầu tăng khoảng 5% kết thúc phiên 10/8.

Đà tăng tiếp diễn khi Iran khẳng định Hormuz sẽ tiếp tục đóng cửa nếu Washington không thay đổi lập trường. Dữ liệu vận tải cho thấy chỉ có 6 tàu đi qua eo biển trong ngày đầu tuần, thấp hơn mức bình quân 10 ngày khoảng 11 tàu và cách rất xa mức 125-140 tàu/ngày trước khi xung đột căng thẳng.

Cùng với các cuộc tấn công mới nhằm vào tàu chở dầu, tuyến vận tải và cơ sở năng lượng tại Trung Đông, cũng như hạ tầng dầu khí của Nga, những diễn biến này tiếp tục giữ rủi ro địa chính trị ở mức cao trên thị trường dầu.

Ở chiều ngược lại, giá dầu chịu sức ép từ các tín hiệu suy yếu của nhu cầu và lượng tồn kho tăng mạnh. Cơ quan Thông tin Năng lượng Mỹ (EIA) cho biết tồn kho dầu thô thương mại trong tuần kết thúc ngày 7/8 tăng 17,4 triệu thùng, lên 424,4 triệu thùng. Đây là mức tăng theo tuần lớn nhất kể từ tháng 1/2023.

Tổ chức các nước Xuất khẩu Dầu mỏ (OPEC) cũng hạ dự báo tăng trưởng nhu cầu dầu thế giới năm 2026 xuống 580.000 thùng/ngày, trong khi Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) dự báo nhu cầu giảm 1,6 triệu thùng/ngày.

Những thông tin này khiến giá dầu giảm hơn 3,5% trong phiên 13/8, chấm dứt chuỗi tăng gần một tuần. Tuy nhiên, đà giảm nhanh chóng được thu hẹp khi rủi ro nguồn cung vẫn hiện hữu. Nguy cơ gián đoạn nguồn cung sản phẩm lọc dầu đẩy chênh lệch giá dầu diesel lên mức cao kỷ lục, cho thấy thị trường vẫn chịu sức ép từ phía nguồn cung.

Trong phiên cuối tuần, bế tắc trong tiến trình hòa bình Mỹ-Iran, khả năng Washington duy trì phong tỏa hải quân cùng các rủi ro mới tại Trung Đông và Nga tiếp tục hỗ trợ giá dầu.

Kết phiên cuối tuần (14/8), giá Brent tăng 1,67%, lên 88,52 USD/thùng, trong khi WTI tăng 1,42%, lên 82,40 USD/thùng. Tính chung cả tuần, Brent tăng khoảng 6%, còn WTI tăng 5,4%, đánh dấu một tuần phục hồi mạnh sau nhịp giảm sâu trước đó.

Trong nước, giá xăng dầu thành phẩm thế giới bình quân giữa hai kỳ điều hành ngày 6/8 và 13/8 diễn biến trái chiều. Theo Bộ Công Thương, giá xăng RON92 giảm 2,24%, RON95 giảm 1,99%, dầu diesel giảm 1,08%, trong khi dầu mazut tăng 3,30%.

Trên cơ sở đó, Liên Bộ Công Thương - Tài chính điều chỉnh giá bán lẻ từ 15 giờ ngày 13/8. Giá E5RON92 giảm 493 đồng/lít, xuống tối đa 21.235 đồng/lít; E10RON95-III giảm 205 đồng/lít, còn 22.119 đồng/lít. Dầu diesel 0.05S giảm 311 đồng/lít, xuống 27.233 đồng/lít, trong khi dầu mazut 180CST 3.5S tăng 365 đồng/kg, lên tối đa 16.756 đồng/kg.

Lúa mì phục hồi mạnh trước loạt rủi ro nguồn cung

Lực mua áp đảo trên thị trường nông sản trong tuần giao dịch vừa qua khi 6 trên 7 mặt hàng đóng cửa trong sắc xanh. Lúa mì là một trong những mặt hàng dẫn dắt đà tăng của toàn nhóm. Chốt tuần, giá lúa mì CBOT tăng 5,5%, lên 247,9 USD/tấn, trong khi lúa mì Kansas tăng 5,6%, lên 277,1 USD/tấn. Đồng USD suy yếu cùng với rủi ro gián đoạn vận chuyển tại Biển Đen và thời tiết bất lợi tại châu Âu đã tạo thêm động lực cho giá lúa mì.

Đáng chú ý, đồng USD giảm trong phiên cuối tuần sau khi một loạt dữ liệu kinh tế Mỹ cho thấy nền kinh tế có dấu hiệu hạ nhiệt. Chỉ số giá tiêu dùng (CPI), chỉ số giá sản xuất (PPI) và doanh số bán lẻ đều có diễn biến kém tích cực hơn, củng cố kỳ vọng Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) có thể duy trì chính sách tiền tệ hiện tại. Đồng USD suy yếu cũng giúp các mặt hàng định giá bằng đồng tiền này trở nên cạnh tranh hơn đối với người mua sử dụng các đồng tiền khác, qua đó hỗ trợ giá lúa mì.

Tại Biển Đen, những rủi ro về vận chuyển và nguồn cung tiếp tục hỗ trợ giá. Các rào cản lưu thông hàng hải gia tăng đang hạn chế khả năng xuất khẩu nông sản của Ukraine, trong khi tình trạng thiếu hụt nhân lực gây thêm sức ép lên hoạt động sản xuất trong nước.

Tại châu Âu, đợt sóng nhiệt kéo dài tại Pháp và Đức đang ảnh hưởng đến năng suất lúa mì mềm. Xuất khẩu lúa mì mềm lũy kế của Liên minh châu Âu (EU) tính đến đầu tháng 8 giảm 57% so với cùng kỳ năm ngoái.

Tại Mỹ, hoạt động thu hoạch lúa mì vụ đông đã hoàn tất 91% diện tích. Tuy nhiên, tình trạng thiếu độ ẩm nghiêm trọng tại các vùng sản xuất khiến tỷ lệ lúa mì vụ xuân đạt chất lượng tốt đến tuyệt vời giảm xuống còn 51%, mức thấp nhất trong chu kỳ sinh trưởng năm nay.

Về kỹ thuật, giá lúa mì CBOT đã vượt lên trên đường trung bình MA20 trên khung biểu đồ ngày, duy trì quanh vùng 242,6 USD/tấn và tiệm cận mức đỉnh phiên 248,6 USD/tấn. Diễn biến này củng cố xu hướng tăng, với vùng kháng cự tiếp theo được xác định tại 255-260 USD/tấn trong ngắn hạn.

Tại thị trường trong nước, giá hàng hóa và chi phí vận tải toàn cầu đang tác động rõ hơn đến hoạt động thu mua của doanh nghiệp. Thống kê Hải quan cho thấy, trong 7 tháng đầu năm nay, Việt Nam nhập khẩu kỷ lục hơn 5,11 triệu tấn lúa mì, trị giá gần 1,33 tỷ USD, tăng 52,2% về lượng và 56,3% về trị giá so với cùng kỳ năm 2025. Giá nhập khẩu bình quân đạt 260,4 USD/tấn.

Tuy nhiên, riêng tháng 7, lượng lúa mì nhập khẩu giảm 51,3% so với tháng trước, xuống 247.132 tấn. Diễn biến này cho thấy hoạt động nhập khẩu chững lại đáng kể sau khi tăng mạnh trong nửa đầu năm, trong bối cảnh doanh nghiệp phải tính toán kỹ hơn về giá, tỷ giá và chi phí vận tải.

Mặc dù lúa mì Biển Đen hiện duy trì mức chiết khấu 37-47 USD/tấn so với nguồn cung Mỹ và châu Âu, các doanh nghiệp trong nước vẫn cần tính đến phụ phí bảo hiểm và rủi ro chậm chuyến trước khi chốt hợp đồng nhập khẩu cho nửa cuối năm 2026.

Theo ông Đỗ Xuân Quý, Phó Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần Giao dịch Hàng hóa 3D - Thành viên Kinh doanh số 072 của MXV, triển vọng sản lượng lúa mì Mỹ đang trở thành yếu tố đáng chú ý đối với thị trường. Các dự báo mới cho thấy nguồn cung lúa mì Mỹ niên vụ 2026-2027 có dấu hiệu thắt chặt hơn so với kỳ vọng trước đó. Điều này đáng chú ý khi Mỹ vẫn là một trong những nước xuất khẩu lúa mì quan trọng trên thị trường thế giới.

“Trong ngắn hạn, chúng tôi đánh giá giá lúa mì CBOT vẫn đang nhận được nhiều yếu tố hỗ trợ hơn so với giai đoạn trước. Rủi ro nguồn cung tại khu vực Biển Đen, triển vọng sản lượng Mỹ và những bất ổn về thời tiết có thể tiếp tục tạo nền hỗ trợ cho thị trường. Tuy nhiên, sau nhịp tăng tương đối nhanh, giá có thể xuất hiện các phiên rung lắc và điều chỉnh kỹ thuật. Nhà đầu tư cần đặc biệt theo dõi diễn biến xuất khẩu tại Biển Đen, các báo cáo cung cầu và tiến độ mùa vụ của Mỹ, cũng như những thay đổi trong dự báo thời tiết tại các vùng sản xuất lớn”, ông Quý nhận định.

Ông Đỗ Xuân Quý, Phó Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần Giao dịch Hàng hóa 3D - Thành viên Kinh doanh số 072 của MXV

Sở Giao dịch Hàng hóa Việt Nam (MXV)